Čuješ li bubnjeve, Fernando?

Kada je završavao srednju školu u svom Majamiju, Fernando Mendoza je maštao da će na osnovu talenta biti primljen na jedan od univerziteta sa jakim sportskim programom. Ali kako bi otvorio koju kovertu, tako bi iz nje izvadio odbijenicu. Karijera u američkom fudbalu činila se kao san koji se neće ostvariti, pa je odlučio da pristupi Jejlu, jednom od tri najstarija univerziteta u SAD, i počeo da traži firme u kojima bi mogao da počne pripravnički staž.

Čak i kad mu je priliku pružio Univerzitet u Kaliforniji, činilo se da su njegove ambicije da zaigra u NFL samo zablude. Prije samo dvije godine, bio je rangiran kao tek 36. kvoterbek po pas rejtingu u koledž konkurenciji, a Kalifornija je imala skor 10-10. Niko u tom trenutku nije vjerovao u Fernanda Mendozu što se tiče američkog fudbala.

Niko, osim njega samog. Od malih nogu, Mendoza je imao svog idola u kome je nalazio inspiraciju, kome se divio i čije metode je usvajao. Tom Brejdi je takođe bio neko čiji su snovi otpisivani kao nerealni. Bio je rezerva na Mičigenu prve dvije sezone, potom se izborio za poziciju startera ali to mu je bilo dovoljno tek da ga na draftu izaberu tek u šestoj rundi, na 199. poziciji. Šta je bilo poslije, znamo svi.

Fernando je upijao kao spužva sve što je Brejdi radio da se iščupa iz mulja prosječnosti. Čitao je knjige o njegovim metodama treninga i razvoja, spavao je osam sati dnevno kao i Brejdi, uskladio je svoju ishranu sa Brejdijevom. I korak po korak se pretvarao u najboljeg kvoterbeka na koledž nivou.

Kaliforniju je zamijenio Indijanom gdje je protekle sezone postao apsolutni superstar, osvojio Hajsmanov trofej za najboljeg igrača sezone i sa Husirsima osvojio titulu šampiona čekanu od 1967. godine. Onaj mladić kojeg su ne tako davno svi otpisivali sada je već bio viđen kao siguran prvi pik na draftu, samim tim i novi startni kvoterbek Rejdersa, jedne od najpopularnijih NFL franšiza.

Rejdersi imaju bogatu istoriju krunisanu sa tri osvojena Superboula a navijačku bazu imaju širom SAD. Najduže su bili u Ouklandu, većinu osamdesetih i rane devedesete su proveli u Los Anđelesu, a danas nastupaju u Las Vegasu. „Srebrno i crno“ je uvijek bilo asocirano sa buntovništvom, kontrakulturom i društvenim otporom establišmentu, pogotovo krajem osamdesetih kada su se osjećale teške posljedice Reganovih ekonomskih reformi.

Kultni gangsta rep kolektiv iz Komptona, NWA, koji se probio baš u to vrijeme, nosio je crnu opremu po uzoru na Rejderse, a na glavama kačkete sa logom ovog tima. Rejdersi su u mejnstrim medijima u Americi postali ozloglašeni zbog toga što su bande nosile njihove jakne i kape, a u isto vrijeme preko popularne kulture postali poznati širom svijeta i tako prevazišli i popularnost samog sporta.

Ali vremena čuvenog vlasnika Ala Dejvisa, legendarnog trenera Džona Madena, hip-hop kolektiva iz Komptona i starog Oukland Koloseuma su odavno iza nas. Rejdersi još od svog posljednjeg učešća u Superboulu, 26. januara 2003. godine, kada su ih razbili Tampa Bej Bakanirsi (48-21), lutaju u potrazi za rezultatima, trenerima i svojim identitetom.

Godinama, neki bi rekli i decenijama, Rejdersi su se mučili u potrazi za dugoročnim rješenjem na poziciji kvoterbeka. Otkako su se rastali sa Derekom Karom 2022. godine, čak sedam igrača se izmijenjalo na startnoj poziciji. Mendoza ima potencijal da napokon promijeni tok istorije za ovu napaćenu franšizu.

I možda je baš moralo da bude tako, da apostol Toma Brejdija dođe da spasi ovu posrnulu franšizu sada kada je jedan od njenih manjinskih vlasnika postao upravo najveći kvoterbek među kvoterbekovima. Štaviše, Brejdi od ulaska u vlasničku strukturu aktivno sarađuje sa Džonom Spajtekom, generalnim menadžerom, i po završetku prethodne sezone krenuli su da prave Rejderse po svom ukusu.

Prvi potez bio je dovođenje Klinta Kubijaka, doskorašnjeg ofanzivnog koordinatora šampionskih Sijetl Sihoksa, na poziciju glavnog trenera. Kubijak je mlad stručnjak, nema još ni 40 godina, a donosi sa sobom atraktivan ofanzivni plan sa mnogo „plej-ekšna“, trčanja i probijanja, te rastezanja protivničkih odbrana.

Nakon što je Baltimor odustao od već dogovorenog trejda Maksa Krozbija, Kubijak i Spajtek su stali uz svog igrača i naglasili koliko je bitan za franšizu. Krozbi je tako ostao, zadržan je i kornerbek Erik Stouks, jedan od najboljih u ligi (četvrti po dopuštenim jardima protekle sezone), a dovedena su dva lajnbekera (Kvej Voker i Nakobe Din), te kornerbek Teron Džonson i defanzivni linijaš Kviti Pej.

Za dolazak Mendoze, Rejdersi su se pripremili tako što su uložili u njegovu zaštitu dovođenjem centra Tajlera Linderbauma na trogodišnji ugovor vrijedan 81 milion dolara. Stigao je i veteran na poziciji kvoterbeka Kirk Kazins koji bi trebalo da prije svega ima mentorsku ulogu za Mendozu. Konačno, na nedavno održanom draftu, tim iz Las Vegasa je izabrao čak deset novih igrača.

Ipak, izbor Fernanda Mendoze kao prvog pika bi trebalo da je odgovor na pitanje kvoterbeka koje dugo muči Rejderse. Njegove vještine viđene su kao savršene za Kubijakov sistem. Mendoza je izuzetno precizan u plasiranju lopte saigračima i odluke donosi brzo. U stanju je da sjajno čita postavke protivničke odbrane i da uradi neophodne promjene da bi izvukao maksimum iz situacije.

Već je dokazao koliko je sposoban da se nosi sa velikim pritiskom. U pobjedi Indijane nad Ohajo Stejtom (13:10), Mendoza je na trećem daunu, pri rezultatu 6:10, poslao Čarliju Bekeru pas dug 51 jard koji je okrenuo utakmicu u korist njegove ekipe.

https://twitter.com/Nate_Tice/status/1997507212940599500

U meču za titulu nacionalnog koledž šampiona protiv Majamija, Mendoza je na četvrtom daunu, u četvrtoj četvrtini, dok je njegov tim gubio 14:17, preuzeo svu odgovornost i napravio slalom do endzone za tačdaun, pobjedu i titulu čekanu skoro šest decenija. Na kraju je bilo 27:21 za Husirse za kraj briljantne sezone bez poraza.

https://twitter.com/CFBPlayoff/status/2013457039968653624

Mendoza je bio nevjerovatno efikasan u svojoj posljednjoj sezoni u Indijani. Kada bi bacao niske lopte, ostvario bi 10 tačdauna i osvojio 839 jarda, dok bi visokim loptama postigao 12 tačdauna uz 556 jarda. U oba slučaja, procenat uspješnosti se kreće oko 50% ali ono što je zanimljivo je da ni u jednom nije imao presječenih, tj izgubljenih lopti.

Stoga i ne čudi što je postao apsolutni ljubimac publike u Indijani, gdje su mu na utakmicama puštali pjesmu grupe ABBA, „Fernando“. Mnogo je stvari koje vam se mogu dopasti u njegovoj igri, ali i ličnosti. Veliki je takmičar posvećen stoicizmu i disciplini. A opet skroman i zahvalan na pruženoj prilici da radi ono što najviše voli, na najvećoj sceni.

„Sve ovo je prosto blagoslov za mene,“ izjavio je nedavno Mendoza. „Imao sam sjajne saigrače i velike trenere. Bio sam fokusiran da dam najbolje od sebe da bih pomogao njima i tako smo kao tim osvojili Big Ten turnir, nacionalni koledž šampionat, i Hajsmanov trofej. I bilo je sjajno.“

Obratite pažnju, „kao tim smo osvojli Hajsmanov trofej“ reče Mendoza. Hajsmanov trofej najveća je individualna nagrada u koledž fudbalu i na cijeni je kao jedna od najvećih sportskih individualnih nagrada u američkom sportu uopšte. Pa opet, iako je njegovo ime na trofeju, Fernando ističe da ga je osvojio tim. I to mnogo govori o ovom momku kubanskog porijekla.

„Kvoterbek mora da ima tvrdu kožu, da izdrži sve,“ opisuje svoju ulogu Mendoza. „Mora da inspiriše svoj tim i kad stvari ne idu dobro. Taj takmičarski duh i otpornost na nedaće je nešto što krasi sve velike kvoterbekove i ja se trudim da ih oponašam u tome. Ali imam još mnogo da učim. Vjerujem da sam na pravom putu.“

Na Fernandu Mendozi je veliki teret da i u NFL dokaže da je s pravom najbolji igrač koledž fudbala, ali možda i još veći je teret franšize koja je u protekle 23 godine plej-of vidjela svega dva puta. Ne treba zaboraviti ni teret istorije koja nam govori da je jedini prvi pik kojeg su Rejdersi ikad imali prije Mendoze bio Džamarkus Rasel (2007), koji se ispostavio kao možda i najveći promašaj u istoriji NFL drafta.

„Can you hear the drums, Fernando?“

Ovako počinje gorepomenuta pjesma grupe ABBA, „čuješ li bubnjeve, Fernando.“ Pritisak očekivanja je nikad veći, navijačka armija željno iščekuje svog novog idola, a „srebrno i crno“ povratak u relevantnost unutar NFL karavana. Podrška, strpljenje i izgradnja tima oko Mendoze jesu ono što Rejdersi kao organizacija moraju da daju u narednim godinama. A Fernando, koji se uvijek borio za svoju priliku, sigurno će učiniti sve da je sad ne propusti. Sve što treba je da pobjeđuje. „Just win, baby!“